“การต่อสู้ของประชาชนในสังคมและยุคสมัยที่ต่างกันอาจมีสาเหตุเฉพาะหน้าที่ต่างกัน แต่เหตุผลสำคัญที่สุดมีเพียงประการเดียวคือ ประชาชนต้องการเสรีภาพ”

บทความพิชิต ลิขิตกิจสมบูรณ์ ชี้ว่าภาวะปัจจุบันเป็น “สงครามกลางเมืองที่ไม่หลั่งเลือด” ระหว่างระบอบเผด็จการอำมาตยาธิปไตยและระบบทุนนิยมขุนนางอันล้าหลัง กับ ระบอบประชาธิปไตยที่อำนาจอธิปไตยเป็นของปวงชนและแนวทางทุนนิยมโลกาภิวัตน์ที่ก้าวหน้า และอาจจะพัฒนายกระดับไปเป็น “สงครามชนชั้นที่เปิดเผย” หากฝ่ายเผด็จการอำมาตยาธิปไตยยังคงดื้อดึงฉุดรั้งสังคมไทยให้ถดถอย

พิชิต ลิขิตกิจสมบูรณ์: "อำนาจใดที่ปกครองประชาชนด้วยกำลังรุนแรงอันเปล่าเปลือยแต่ด้านเดียว โดยปราศจากการครอบงำทางจิตวิญญาณและอุดมการณ์แล้ว อำนาจนั้นก็ไม่อาจอยู่ได้นาน"

ชนชั้นปกครองอาจได้กระทำความผิดพลาดครั้งสำคัญที่สุดไปแล้วเมื่อวันที่ 19 กันยายน โดยประเมินพลังอำนาจทางจิตวิญญาณของพวกตนสูงเกินไป ประชาชนชั้นล่างและชั้นกลางจำนวนหนึ่งได้ "ตื่นจากฝันในเทพนิยาย" รู้แจ้งว่า แท้จริงแล้ว อะไรคือปัจจัยขัดขวางประชาธิปไตยและเป็นรากเหง้าของรัฐประหารครั้งแล้วครั้งเล่าตลอดหลายสิบปีมานี้ ผู้ปกครองกำลังบีบให้ประชาชนชั้นล่างและชั้นกลางต้องตัดสินใจเลือกที่เจ็บปวดและอันตรายที่สุด....

บทความชิ้นนี้ รศ.ดร.พิชิต ใช้ในการนำเสนอบนเวทีเสวนา พัฒนาการสังคมไทยจากวิกฤต 6 ต.ค.19 จนถึงวิกฤตกุมภาพันธ์ 2549 สังคมไทยก้าวหน้าหรือถอยหลัง ไม่เพียงแต่เสนอการวิเคราะห์สังคมไทยที่ฉายภาพให้เห็นว่าอะไรทำให้เกิดการ รัฐประหาร 19 ก.ย. ทว่า ผู้อ่านควรจะอ่านหมายเหตุของบทความชิ้นนี้ด้วยว่า..."เขียนขึ้นก่อนที่จะมี การรัฐประหาร"